تأمین مالی 250 هزار میلیارد تومانی از درگاه فرابورس

بررسی کارنامه فرابورس در ۲۳۷ روز معاملاتی سال ۱۴۰۱ نشان می‌دهد این رکن بازار سرمایه رشد و صعود متغیرهای مهم معاملاتی اعم از ارزش بازار، حجم و ارزش کل معاملات را تجربه کرد و با بازدهی شاخص کل همراه شد. به این ترتیب در سال گذشته ارزش کل بازار فرابورس ۳۱ درصد بیشتر شد و سرمایه‌گذاران حاضر در این بازار با رشد بیش از ۶ هزار واحدی شاخص کل توانستند به طور میانگین بازدهی ۳۳ درصدی را در پایان سال کسب کنند.

_x000D_

به گزارش بورس و بانک و به نقل از  مدیریت ارتباطات فرابورس ایران، در سالی که گذشت فرابورس همچنین تامین مالی حدود ۲۵۰ هزار میلیارد تومانی را از چهار طریق عرضه‌های اولیه، اسناد خزانه اسلامی، پذیره‌نویسی و افزایش سرمایه شرکت‌ها برای بنگاه‌های اقتصادی، سرمایه‌گذاران، صنایع، دولت و … به ارمغان آورد که افزایش ۳۱ درصدی را نسبت به ۱۴۰۰ نشان می‌دهد.

_x000D_

فرابورس ۳۱ درصد بزرگتر شد

_x000D_

برای بررسی کارنامه فرابورس در قدم اول نگاهی به عملکرد کلی بازار داریم. آمارها نشان می‌دهند شاخص کل فرابورس در آخرین روز کاری سال گذشته با ثبت رکوردی تازه در سطح ۲۴ هزار و ۳۹۴ واحد به کار خود پایان داد. این متغیر طی مدت مورد بررسی رشد ۳۳ درصدی را ثبت کرد.

_x000D_

همچنین آمارها از بزرگ شدن بازار فرابورس در سال گذشته خبر می‌دهد. این بازار طی یک سال ۳۱ درصد بزرگ‌تر شد و ارزش آن به بیش از ۲.۲ میلیون میلیارد تومان رسید.

_x000D_

ارزش کل بازار سهام نیز طی این مدت با رشدی ۳۳ درصدی همراه شد و در سطح ۱.۸ میلیون میلیارد تومان قرار گرفت.

_x000D_

بررسی‌ها همچنین نشان می‌دهد در ۲۳۷ روز معاملاتی سال گذشته بیش از ۱.۲ هزار میلیارد برگه انواع دارایی مالی شامل سهام و اوراق قابل معامله در بازارهای فرابورس خرید و فروش شده که ارزش این مبادلات بالغ بر ۱۰.۵ میلیون میلیارد تومان بوده است. به این ترتیب سال قبل حجم معاملات ۹۷ درصد و ارزش معاملات ۱۲۶ درصد افزایش داشته است.

_x000D_

همچنین طی مدت مورد بررسی تعداد نمادهای اصلی پذیرش‌شده و یا درج‌شده در بازارهای فرابورس با رشد ۱۳ درصدی به ۶۶۴ عدد رسید.

_x000D_

جزییات نمادهای فرابورسی در آخرین روز معاملاتی سال گذشته

_x000D_

سال ۱۴۰۱ تعداد ۷۵ نماد معاملاتی به کل بازارهای فرابورس اضافه شد که نسبت به سال قبل رشد ۱۳ درصدی داشت. به این ترتیب ۲۳ نماد به مجموع نمادهای بازارهای اول، دوم، پایه و بازار شرکت‌های کوچک و افزوده شده که ۱۳ نماد آن متعلق به بازار اول است.

_x000D_

همچنین در حوزه اوراق و صندوق‌های پذیرش‌شده نیز شاهد ورود ۴۰ نماد اوراق با درآمد ثابت بودیم که رشد ۳۴ درصدی را نسبت به سال ۱۴۰۰ ثبت کرده است. همچنین در این مدت ۲۶ صندوق سرمایه‌گذاری قابل‌معامله یا ETF جدید وارد فرابورس شد که نسبت به سال پیش از آن با افزایش ۵۲ درصدی همراه بود.

_x000D_

رصد معاملات فرابورس از لنز ماهانه

_x000D_

پرونده ۱۲ ماهه شاخص کل فرابورس در سال ۱۴۰۱ دو نیمه کاملا متفاوت دارد، شاخص کل این بازار در حالی طی نیمه اول سال در سراشیبی قرار داشت که از مهرماه شاهد صعود آیفکس بودیم. به این ترتیب شاخص کل که کار خود را در فروردین ۱۴۰۱ در محدوده ۲۰ هزار و ۷۶۳ واحدی آغاز کرده بود در پایان سال تا ارتفاع ۲۴ هزار واحدی بالا آمد.

_x000D_

رصد ارزش معاملات ماهانه نیز نشان می دهد طی این مدت بیشترین ارزش معاملات سهام در اسفندماه رقم خورده به طوری که طی این ماه بالغ بر ۱.۳ میلیون میلیارد تومان معاملات به ثبت رسید.

_x000D_

همچنین طی سالی که گذشت به طور میانگین ماهانه بیش از ۱۰۴ میلیارد برگه انواع دارایی مالی به ارزش حدود ۸۸۰ هزار میلیارد تومان داد و ستد شد.

_x000D_

کوچک‌های فرابورسی در صدر نشستند

_x000D_

نگاهی به ارزش معاملات بازارها حاکی از قابل ملاحظه بودن رشد ارزش معاملات در بازارهای شرکت‌های کوچک و متوسط و ابزارهای مشتقه در مقایسه با سایر بازارهاست. به این ترتیب طی مدت مورد بررسی در بازار شرکت‌های کوچک و متوسط و بازار ابزارهای مشتقه به ترتیب شاهد رشد ۷۰۵ و ۴۰۳ درصدی ارزش معاملات نسبت به سال ۱۴۰۰ بودیم.

_x000D_

طی سالی که گذشت در بازار شرکت‌های کوچک و متوسط بیش از ۵۷۱ میلیارد تومان معاملات به ثبت رسید، همچنین حدود ۵۹۳ میلیارد تومان معاملات در بازار ابزارهای مشتقه انجام شد.

_x000D_

بررسی‌ها نشان می دهد پارسال ۳۳ درصد حجم معاملات در بازار ابزارهای نوین مالی انجام شد. طی این مدت بیش از ۴۱۳ میلیارد برگه دارایی مالی به ارزشی بالغ بر ۱۰ میلیون میلیارد تومان در این بازار داد و ستد شد.

_x000D_

پس از آن بازار پایه با در اختیار گرفتن ۲۶ درصد حجم معاملات، رتبه دوم را تصاحب کرد. در این بازار معاملات بیشتر از ۳۲۰ میلیارد ورقه سهم به ارزشی بالغ بر ۱۴۰ هزار میلیارد تومان انجام شد.

_x000D_

بازار اول هم با معاملات ۲۶۶ میلیارد برگه سهمی ۲۱ درصد از حجم معاملات را در اختیار داشت و ارزش معاملات این بازار بیش از ۱۴۶ هزار میلیارد تومان ثبت شد.

_x000D_

از لحاظ ارزش معاملات طی مدت مورد بررسی ۹۶ درصد از کل معاملات بازار متعلق به بازار ابزارهای نوین مالی بود.

_x000D_

ETFها پارسال برنده بودند

_x000D_

در سالی که گذشت فرابورس شاهد رشد ۲۲ درصدی در ارزش معاملات سهام بود. همچنین حجم معاملات سهام نیز ۶۳ درصد زیاد شد. در بخش اوراق بدهی نیز رشد بیش از ۱۳۰ درصدی حجم و ارزش معاملات به ثبت رسید.

_x000D_

حوزه صندوق‌های سرمایه‌گذاری قابل معامله یا همان ETF ها نیز نشان می‌دهد پارسال با رشد ۲۱۸ درصدی در ارزش معاملات و ۳۲۱ درصدی در حجم معاملات، رونق خوبی داشتند. همچنین معاملات ثانویه گواهی تسهیلات مسکن نیز ۵۵ درصد نسبت به سال ۱۴۰۰ بیشتر شد.

_x000D_

بازارهای فرابورس چقدر بزرگ شدند؟

_x000D_

نگاهی به آمار و ارقام ارزش کل بازار سال ۱۴۰۱ به تفکیک نوع بازار، در حالی حکایت از رشد ۳۱ درصدی ارزش کل بازارها دارد که بازار اول با رشدی ۶۶ درصدی نسبت به سال ۱۴۰۰ توانسته بیشترین افزایش را از آن خود کند. این بازار با ارزشی ۲۸۷ هزار میلیارد تومانی ۱۳ درصد از ارزش کل بازار فرابورس را در اختیار دارد.

_x000D_

بازار دوم نیز سال قبل ۲۴ درصد بزرگتر شد، این بازار با ارزش بیش از یک میلیون میلیارد تومانی، ۴۶ درصد از ارزش کل بازار فرابورس را به خود اختصاص داده است.

_x000D_

همچنین بازار پایه پارسال ۴۱ درصد بزرگ‌تر شد، این بازار ۲۰ درصد از کل ارزش بازار را در اختیار دارد. بازار ابزارهای نوین مالی هم در حالی مثل بازار پایه ۲۰ درصد از سهم ارزش کل بازار را تصاحب کرده که پارسال ۲۲ درصد بزرگتر شد.

_x000D_

نقدشونده‌ترین بازارها با معیار «سهام شناور»

_x000D_

از سوی دیگر بررسی مقایسه‌ای سهام شناور آزاد بازارها نشان می‌دهد بازار پایه فرابورس با حضور ۱۸۰ شرکت در تابلوهای رنگی خود و میانگین شناوری نزدیک به ۳۹ درصد در سهام، اولین بازار با بیشترین تعداد شرکت و بالاترین میانگین سهام شناور است.

_x000D_

پس از آن بازار اول فرابورس با حضور ۷۹ شرکت و شناوری ۳۳ درصدی رتبه دوم را دارد. بازار دوم فرابورس نیز با فعالیت ۸۶ شرکت و شناوری ۲۱ درصدی در سکوی سوم ایستاده است.

_x000D_

در مجموع کل بازارهای سهام فرابورس با حضور ۳۵۰ شرکت در پایان سال گذشته میانگین سهام شناوری نزدیک به ۳۳ درصد داشتند.

_x000D_

شیمیایی‌ها صدرنشین صنایع فرابورسی

_x000D_

آمار و ارقام همچنین نشان می‌دهد سال قبل بیش از ۱.۷ میلیون میلیارد تومان ارزش معاملات خرد بازار سهام در فرابورس بوده است که محصولات شیمیایی با معاملاتی به ارزش ۱۸۸ هزار میلیارد تومان، ۱۱ درصد از کل معاملات خرد را در اختیار گرفت. فلزات اساسی و سرمایه‌گذاری‌ها نیز هرکدام ۱۰ درصد از این معاملات را به خود اختصاص دادند و پس از آن‌ها بانکی‌ها با معاملاتی به ارزش ۱۳۹ هزار میلیارد تومان، ۸ درصد ارزش معاملات خرد را از آن خود کردند.

_x000D_

بزرگ‌ترین و کوچک‌ترین صنایع بازار

_x000D_

ارزش کل بازار به تفکیک گروه‌های صنعت در سال قبل نشان می‌دهد محصولات شیمیایی با در اختیار داشتن ۲۰ درصد از کل ارزش بازار، بزرگ‌ترین گروه فرابورسی است.

_x000D_

پس از آن اوراق تأمین مالی ۱۸ درصد از ارزش کل بازار را در اختیار دارد. رتبه سوم به فلزات اساسی رسیده که ۸ درصد ارزش بازار را به خود اختصاص داده است و پس از این گروه، سه صنعت استخراج کانه‌های فلزی، بیمه و صندوق بازنشستگی و سرمایه‌گذاری‌ها هرکدام به صورت جداگانه ۷ درصد از ارزش بازار را در اختیار خود دارند.

_x000D_

رشد ۳۱ درصدی تامین مالی در سال ۱۴۰۱

_x000D_

سال گذشته صنایع مختلف با روش‌های متنوعی نزدیک به ۲۵۰ هزار میلیارد تومان از فرابورس تأمین مالی کردند که نسبت به سال ۱۴۰۰ با رشدی ۳۱ درصدی همراه بوده است.

_x000D_

در حالی فرابورس ایران چهار روش عرضه اولیه، اسناد خزانه اسلامی، پذیره‌نویسی و افزایش سرمایه شرکت‌ها را برای تأمین مالی از مسیر این بازار ایجاد کرده که اعداد و ارقام نشان می‌دهد «پذیره‌نویسی» جذاب‌ترین روش تأمین مالی در سال گذشته بوده و بالغ‌بر ۱۶۰ هزار میلیارد تومان تجهیز منابع از این طریق در فرابورس ایران انجام شده است. این عدد نسبت به سال ۱۴۰۰ رشدی ۷۴ درصدی داشته است.

_x000D_

همچنین سال گذشته ۵۱ هزار میلیارد تومان تأمین مالی از طریق انتشار اسناد خزانه اسلامی انجام شده است.

_x000D_

پارسال شرکت‌ها با تأمین مالی نزدیک به ۳۵ هزار میلیارد تومانی با افزایش سرمایه، رشد ۱۵۱ درصدی را در این بخش نسبت به سال ماقبل، رقم زدند. همچنین از مسیر عرضه‌های اولیه نیز سال قبل ۳ هزار و ۷۰۰ میلیارد تومان تأمین مالی به ثبت رسید.

_x000D_

بررسی‌ها از جزییات پذیره‌نویسی‌ها در فرابورس نشان می‌دهد که سال گذشته ۱۰۶ مورد پذیره‌نویسی به ثبت رسیده است. از این عدد، ۷۴ پذیره‌نویسی از طریق انتشار اوراق مشارکت، مرابحه، دین، منفعت، قرض‌الحسنه و گواهی سپرده سرمایه‌گذاری خاص و عام بوده که مجموع آن به بیش از ۱۵۴ هزار میلیارد تومان رسیده است.

_x000D_

همچنین ۲۶ پذیره‌نویسی واحدهای صندوق‌های سرمایه‌گذاری قابل معامله انجام شده که ارزش آن ۴ هزار و ۶۰۰ میلیارد تومان بوده است. همچنین ۴ پذیره‌نویسی سهام در دست انتشار شرکت‌های سهامی عام در شرف تأسیس و دو پذیره‌نویسی به روش سلب حق تقدم نیز سال گذشته انجام شده است که مجموع همه این پذیره‌نویسی‌ها به بیش از ۱۶۰ هزار میلیارد تومان می‌رسد.

_x000D_

شایان ذکر است بر اساس آمار اعلام شده، طی سال گذشته ۲۰ عرضه اولیه سهام در فرابورس به ثبت رسیده است. جزییات نشان می‌دهد دو عرضه اولیه «ددانا» و «درازی» به روش ثبت سفارش در بازار اول رقم خورده‌اند.

_x000D_

همچنین سه نماد «تماوند»، «غپونه» و «پارتا» در بازار دوم فرابورس با روش گشایش نماد، عرضه اولیه شدند. در ادامه فرابورس ایران سال گذشته شاهد ۱۱ عرضه اولیه به روش حراج نیز بوده است. به این ترتیب نمادهای حگهر، فروسیل، فغدیر، کایزد، گلدیرا، وطوبی، فسوژ، غدانه، ثجنوب، بکابل و شملی در سال ۱۴۰۱ به روش حراج عرضه اولیه شدند. همچنین دو نماد تپسی و فرود دو عرضه اولیه فرابورسی به روش گشایش در بازار دوم فرابورس بودند.

_x000D_

چند اتفاق مهم و ثبت‌شدنی در تاریخ بازار سرمایه

_x000D_

در بخش تأمین مالی طی سالی که گذشت، فرابورس ایران چند اتفاق مهم را برای اولین بار رقم زد. از جمله آن‌ها عرضه اولیه سهام «تپسی» به عنوان اولین شرکت در حوزه اقتصاد دیجیتال بود که از مسیر فرابورس وارد بازار سرمایه شد.

_x000D_

همچنین شرکت‌های مهمی مثل گلدیران و انتخاب به عنوان بزرگ‌ترین تولیدکنندگان لوازم صوتی-تصویری و خانگی با برندهایی نام‌آشنا در بین خانواده‌های ایرانی، از بستر فرابورس وارد بازار سرمایه شدند.

_x000D_

در سالی که گذشت بازار سرمایه برای اولین بار شاهد ورود نخستین صندوق املاک و مستغلات بود. به این ترتیب که پذیره‌نویسی صندوق املاک و مستغلات ارزش مسکن نقطه عطفی برای پیوند دو بازار مسکن و سرمایه شد که در فرابورس به سرانجام رسید.

_x000D_

همچنین اولین صندوق شاخصی و صندوق تضمین اصل سرمایه نیز طی سال قبل با روش پذیره‌نویسی و از مسیر فرابورس به بازار سرمایه راه یافتند. به این ترتیب فرابورس در سال ۱۴۰۱ نیز مثل تمامی ‌سال‌های گذشته توانست به رسالت خود در راستای طراحی، راه‌اندازی و ورود نخستین ابزارهای نوین مالی به بازار سرمایه به خوبی عمل کند.